Nền kinh tế giải trí: Từ fandom trở thành cổ đông

Nhìn vào bức hình phía trên bạn liên tưởng tới điều gì? Fandom đang gặp gỡ thần tượng hay một cuộc họp để gặp gỡ các nhà đầu tư? Cả hai đều đúng. Đây là khung cảnh diễn ra tại roadshow của DatVietVAC tổ chức chiều 12/8 tại Hà Nội.

Sự kiện được tổ chức trong khuôn khổ đợt chào bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) của Đất Việt VAC Group Holdings – công ty đứng sau hàng loạt chương trình giải trí quen thuộc với khán giả Việt Nam như Rap Việt, Anh Trai Say Hi hay The Masked Singer. 

Công ty cho biết đã bắt đầu quá trình chuẩn bị IPO cùng đơn vị tư vấn Vietcap từ tháng 10 năm ngoái. 

Khi người hâm mộ đã là nhà đầu tư, chỉ chưa cầm cổ phiếu

Mở đầu chương trình, ông Đinh Bá Thành, Chủ tịch sáng lập tập đoàn, đưa thông tin bất ngờ khi cho biết “các nghệ sĩ do Đất Việt quản lý hiện nay cũng chính là cổ đông của Đất Việt”, ông nói. Đồng thời ông Thành cho biết thêm “ngành công nghiệp giải quyết sự cô đơn hiện đang trị giá 500 tỷ USD. Các bạn chính là những người bước chân vào thế giới 500 tỷ USD đó để mang lại hạnh phúc cho mọi người.”

Nếu nghệ sĩ – người tạo ra nội dung, đã là cổ đông, thì người tiêu thụ nội dung, những người bỏ tiền mua vé, nghe nhạc, theo dõi từng khoảnh khắc của thần tượng, là đối tượng tiếp theo được công ty nhắm tới. “DatVietVAC mong muốn mỗi gia đình Việt Nam sẽ trở thành một cổ đông của chúng tôi, cùng đóng góp cho sự thịnh vượng và niềm tự hào của quốc gia.” vị chủ tịch chia sẻ.

Còn ông Đào Văn Kính, Tổng Giám đốc DatVietVAC, mô tả cộng đồng người hâm mộ là trụ cột chiến lược thứ 5 của công ty, bên cạnh sức mạnh IP (tài sản trí tuệ), lộ trình sản xuất chương trình, đa dạng hoá doanh thu concert và đa dạng hoá khai thác nghệ sĩ. 

Theo ông Kính, các nghệ sĩ tại Việt Nam hiện nay sở hữu lượng người hâm mộ đông đảo nhưng bản thân họ “không phân loại được đâu là người xem nội dung số, đâu là người chi trả cho nền tảng, ai mua vé concert, hay ai mua vật phẩm”, do toàn bộ dữ liệu đang nằm rải rác trên các nền tảng mạng xã hội bên ngoài chứ không thuộc về công ty hay nghệ sĩ. 

DatVietVAC đặt mục tiêu xây dựng mối liên kết trực tiếp giữa ba nhóm: nhãn hàng, cộng đồng fandom và nghệ sĩ, để biến hành vi chi tiêu vốn đã tồn tại thành dữ liệu, và từ dữ liệu thành nền tảng thương mại có thể đo đếm.

Tính đến thời điểm này, DatVietVAC cho biết đã phân phối hơn 300.000 vé qua 13 concert. Trong cơ cấu doanh thu 360 độ mà công ty áp dụng cho mỗi chương trình, tổ chức sự kiện và bán vé đóng góp 330 tỷ đồng, tương đương 19% tổng doanh thu mô hình này, đứng sau khai thác thương mại nghệ sĩ (32%, khoảng 560 tỷ đồng) và sản xuất – phát sóng nội dung (27%, khoảng 467 tỷ đồng). 

Công ty đặt mục tiêu trong 5 năm tới, riêng doanh thu mảng concert sẽ tăng từ 330 tỷ đồng lên 802 tỷ đồng, tức tăng hơn gấp đôi hiện tại.

Quỹ đạo mở rộng của mảng concert cũng cho thấy một sự dịch chuyển từ những sự kiện quy tụ nhiều nghệ sĩ, công ty đang tiến dần sang các concert cá nhân, nơi mối liên kết giữa fandom và một thần tượng cụ thể rõ ràng hơn, và do đó dễ chuyển hoá thành lòng trung thành có thể thương mại hoá hơn. 

Theo công bố, năm 2025, gần như toàn bộ doanh thu concert đến từ hai thị trường Hà Nội và TP HCM, kết hợp thêm các concert tổ chức tại Mỹ. Từ năm 2026, công ty mở rộng sang tổ chức concert riêng cho từng nghệ sĩ, sau khi đã tổ chức thành công hai đêm concert cá nhân đầu tiên cho một nghệ sĩ tại TP HCM với kết quả “cháy vé”. 

Hành trình của Anh Trai Say Hi minh hoạ rõ việc fandom trong nước đang được huy động để vươn ra quốc tế, và ngược lại. Tháng 8/2025, chương trình này biểu diễn tại Las Vegas. Tháng 11/2026, chương trình dự kiến trở lại Las Vegas. 

Đến năm 2027, theo kế hoạch được cả ông Kính và ông Thành xác nhận, Mỹ sẽ trở thành thị trường trọng điểm trong chiến lược khai thác concert của công ty, mở đầu bằng chuỗi tour diễn kéo dài 4 tuần của Rap Việt mùa 2 và The Masked Singer. 

Cùng lúc, công ty mở rộng vào các thị trường trong nước ngoài hai đô thị lớn, sau hợp tác tổ chức sự kiện với tỉnh Gia Lai, công ty dự kiến mở rộng hợp tác phát triển du lịch âm nhạc với Hải Phòng, Quảng Ninh, Đà Nẵng. 

Từ vé xem đến cổ phần và chiến lược “cổ đông hoá” người hâm mộ

Nếu concert là nơi fandom trả tiền để có mặt, thì nền tảng Fandom mà công ty đang xây dựng là nơi họ được mời trả tiền để sở hữu. 

Ông Đinh Bá Thành cho biết nền tảng này được kỳ vọng “thúc đẩy doanh thu B2C (trực tiếp đến người tiêu dùng) trong mảng nội dung tăng từ 26% lên 50%”, nghĩa là công ty muốn phần lớn hơn trong doanh thu đến trực tiếp từ túi tiền người hâm mộ, thay vì qua trung gian quảng cáo hay đài truyền hình. 

Song song với nền tảng Fandom, cách công ty khai thác thương mại từ chính nghệ sĩ cũng đang dịch chuyển theo hướng gắn bó lâu dài hơn. Hiện tại, DatVietVAC quản lý độc quyền 114 nghệ sĩ (số liệu năm 2025), với tỷ lệ chia sẻ doanh thu từ nghệ sĩ dao động 15-30%, trong đó 60% doanh thu mảng này đến từ Top 10 nghệ sĩ. 

Mỗi năm công ty casting và tập huấn khoảng 500 nghệ sĩ để bổ sung nguồn nhân lực mới, và trong giai đoạn 2023 đến dự phóng 2026, doanh thu mảng khai thác nghệ sĩ tăng trung bình gần gấp đôi mỗi năm, tổng thể tăng 4,4 lần so với thời điểm ban đầu. 

Công ty cho biết sẽ nâng cấp mô hình hiện tại lên “quản lý nghệ sĩ toàn diện” đã bắt đầu thử nghiệm với một số nhóm nghệ sĩ đầu tiên với tỷ lệ chia sẻ doanh thu tăng lên mức 30-50%, đồng thời đang đàm phán với một đối tác Hàn Quốc để xây dựng mô hình đào tạo ban nhạc, ca sĩ và idol tại Việt Nam, theo mô hình tham chiếu của công ty Hàn Quốc. 

Dự phóng doanh thu mảng khai thác nghệ sĩ được đưa ra là tăng từ 560 tỷ đồng lên 1.500 tỷ đồng vào năm 2030.

Điểm chung của cả ba hướng đi, từ nền tảng Fandom, mô hình quản lý nghệ sĩ toàn diện, và mở rộng concert cá nhân là cùng nhắm vào một nguồn lực duy nhất: mức độ sẵn sàng chi tiêu và gắn bó của người hâm mộ với thần tượng. 

Lời mời “mỗi gia đình Việt Nam trở thành một cổ đông” là bước tiếp theo của DatVietVAC, biến người hâm mộ vốn đã bỏ tiền mua vé, nghe nhạc, mua vật phẩm thành người mua cổ phần của chính doanh nghiệp tạo ra những sản phẩm đó.