Vietcombank trước bài toán thanh khoản và tăng trưởng tín dụng nửa cuối năm

Ảnh minh hoạ: Vietcombank

Chứng khoán MB (MBS) vừa công bố báo cáo cập nhật sau Hội nghị Nhà đầu tư bán niên 2026 của Ngân hàng TMCP Ngoại thương Việt Nam (Vietcombank, mã: VCB), trong đó đánh giá nền kinh tế Việt Nam tiếp tục duy trì đà tăng trưởng tích cực, song ngân hàng vẫn cần theo dõi các yếu tố liên quan đến lạm phát, nhập khẩu, tỷ giá và thanh khoản hệ thống.

Thanh khoản có thể cải thiện từ cuối quý 3/2026

Một trong những vấn đề được Vietcombank lưu ý là diễn biến thanh khoản hệ thống khi tăng trưởng tín dụng tiếp tục cao hơn tốc độ tăng trưởng huy động.

Theo MBS, tính đến cuối quý 2/2026, tín dụng toàn hệ thống tăng khoảng 7,7%, trong khi huy động tăng 5,4%. Đến cuối tháng 7, tín dụng tăng khoảng 8,4%, còn huy động tăng 5,9%, khiến khoảng cách tín dụng – huy động vẫn ở mức cao.

Tuy nhiên, thanh khoản được kỳ vọng ổn định hơn nhờ các biện pháp hỗ trợ từ Ngân hàng Nhà nước và những điều chỉnh về quy định. NHNN đã bơm thanh khoản ngắn hạn qua kênh OMO (thị trường mở), đồng thời điều chỉnh một số giới hạn an toàn, trong đó nâng trần tỷ lệ vốn ngắn hạn cho vay trung và dài hạn từ 30% lên 40% và thay đổi cách tính liên quan đến tiền gửi Kho bạc Nhà nước trong tỷ lệ LDR (tỷ lệ dư nợ cho vay trên tổng tiền gửi).

Theo Vietcombank, các điều chỉnh này tạo thêm dư địa thanh khoản, song chủ yếu mang tính hỗ trợ kỹ thuật và không thể thay thế nhu cầu huy động vốn khách hàng một cách bền vững.

Về lãi suất huy động, Vietcombank cho rằng mặt bằng lãi suất khó giảm trong nửa cuối năm do nhu cầu tín dụng cao để tài trợ hạ tầng và đầu tư công, tốc độ huy động thấp hơn tín dụng và LDR toàn hệ thống vẫn ở mức cao, khoảng 102,4% vào cuối tháng 7.

Do đó, dù thanh khoản trên thị trường liên ngân hàng có thể ổn định hơn, lãi suất huy động trên thị trường 1 vẫn chịu áp lực cạnh tranh.

Lợi thế CASA, đa dạng hóa nguồn vốn

Theo MBS, Vietcombank tiếp tục duy trì lợi thế về nguồn vốn nhờ quy mô tiền gửi lớn, tỷ lệ CASA cao và thương hiệu huy động mạnh.

Tiền gửi khách hàng của ngân hàng đạt khoảng 1,73 triệu tỷ đồng vào cuối quý 2/2026, trong đó CASA ở mức khoảng 32%. Dù tỷ lệ CASA giảm so với các quý trước, quy mô CASA tuyệt đối vẫn thuộc nhóm cao nhất hệ thống, qua đó tiếp tục tạo lợi thế về chi phí vốn.

NIM (biên lãi ròng) của Vietcombank phục hồi chủ yếu nhờ cơ cấu tài sản sinh lãi được cải thiện thay vì chỉ phụ thuộc vào xu hướng lãi suất thị trường. Tỷ trọng cho vay trung và dài hạn tăng lên 44%, giúp lợi suất cho vay đạt 7,1% trong quý 2.

Ban lãnh đạo kỳ vọng NIM cả năm có thể duy trì quanh mức hiện tại nhờ tiếp tục dịch chuyển danh mục sang các khoản vay kỳ hạn dài hơn, kiểm soát chi phí vốn, tối ưu LDR và đa dạng hóa nguồn huy động.

Theo quy định, LDR của Vietcombank thấp hơn đáng kể so với trần 85% nhờ tăng trưởng huy động được cải thiện. Tuy nhiên, nếu tính theo cách thông thường, LDR ở khoảng 102%, phản ánh tốc độ tăng tín dụng đang cao hơn huy động.

Trong nửa cuối năm, Vietcombank dự kiến tăng CASA và tiền gửi ngoại tệ, phát hành chứng chỉ tiền gửi khi cần thiết, mở rộng nguồn vốn trung và dài hạn thông qua trái phiếu và các công cụ tài chính, đồng thời điều chỉnh lãi suất huy động linh hoạt theo nhu cầu vốn.

Ngân hàng cũng lên kế hoạch phát hành tối đa 10.000 tỷ đồng trái phiếu cấp 2 và đang xem xét phát hành trái phiếu bằng USD trong những tháng tới. Với uy tín và hồ sơ tín nhiệm cao, Vietcombank kỳ vọng thương vụ này sẽ thành công.

Hiện chứng chỉ tiền gửi kỳ hạn 6 tháng của Vietcombank có lãi suất khoảng 7,5%/năm, tăng khoảng 50 điểm cơ bản so với tháng 4-5, nhưng vẫn thấp hơn khoảng 100-150 điểm cơ bản so với nhiều ngân hàng khác.

Nợ xấu dưới 1%, duy trì bộ đệm dự phòng cao

Về chất lượng tài sản, Vietcombank tiếp tục duy trì vị thế nhóm đầu ngành. Tỷ lệ nợ xấu cuối quý 2/2026 ở mức 0,98%, thấp hơn nhiều so với mục tiêu cả năm dưới 1,5% và gần mức kỳ vọng nội bộ khoảng 1%.

Nợ xấu tại các phân khúc nhìn chung ổn định. Riêng nhóm khách hàng SME (doanh nghiệp vừa và nhỏ) có tỷ lệ nợ xấu khoảng 1,1%, tương đương quý trước. Ban lãnh đạo không ghi nhận dấu hiệu gia tăng đáng kể của nợ xấu hoặc nợ nhóm 2 tại bất kỳ phân khúc khách hàng nào.

Đối với khoản trái phiếu doanh nghiệp từng bị phân loại là không hoạt động trong quý 1/2026, tình hình hiện đã cải thiện. Tuy nhiên, Vietcombank vẫn duy trì quan điểm thận trọng và chỉ hoàn nhập dự phòng khi khách hàng thực sự phục hồi hoàn toàn.

Ngân hàng dự kiến trích lập khoảng 3.000-4.000 tỷ đồng dự phòng trong cả năm 2026. Chi phí tín dụng 6 tháng đầu năm ở mức khoảng 0,35%, trong khi tỷ lệ bao phủ nợ xấu tăng lên 182%.

Theo MBS, các chỉ số này cho thấy Vietcombank tiếp tục duy trì bộ đệm dự phòng cao để ứng phó với rủi ro tín dụng trong bối cảnh tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống đang diễn ra nhanh hơn.

Tín dụng tăng gần 13%, ưu tiên sản xuất và hạ tầng

Vietcombank giữ nguyên kế hoạch kinh doanh đã được ĐHĐCĐ phê duyệt, với tăng trưởng tín dụng cả năm dự kiến gần 13%, tương ứng hạn mức được giao. Tuy nhiên, tốc độ giải ngân thực tế sẽ phụ thuộc vào sức khỏe nền kinh tế, nhu cầu vay vốn và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn thẩm định của khách hàng.

Ngân hàng định hướng tập trung tín dụng vào các lĩnh vực sản xuất và những ngành được Chính phủ ưu tiên, gồm sản xuất thiết bị điện tử, máy tính và thiết bị y tế; cơ khí và chế tạo; sản xuất, truyền tải và phân phối điện, năng lượng; kho bãi, cầu cảng, đường bộ và các hoạt động hỗ trợ vận tải.

Vietcombank cũng tiếp tục tài trợ cho khách hàng FDI, doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp vừa và SME có dòng tiền tốt.

Trong khi đó, tăng trưởng bán lẻ đang chậm lại do thị trường bất động sản chưa phục hồi hoàn toàn, dù đây vẫn được xác định là một trụ cột dài hạn. Ngân hàng dự kiến phát triển thêm các sản phẩm cho vay bán lẻ, cho vay SME dựa trên dòng tiền và chuỗi giá trị, cho vay thông qua đơn vị chấp nhận thanh toán, đồng thời khai thác nhóm khách hàng trung lưu và giàu có thông qua hệ sinh thái dịch vụ.

Trong ngắn và trung hạn, Vietcombank kỳ vọng duy trì tỷ trọng bán lẻ hiện tại trong tổng dư nợ.

Đối với các dự án hạ tầng trọng điểm, Vietcombank hiện đang tài trợ một dự án thuộc danh mục các công trình quốc gia là sân bay Phú Quốc, phục vụ công tác chuẩn bị cho APEC 2027. Dự án dự kiến có nguồn thu ngoại tệ để trả nợ, qua đó hỗ trợ nguồn ngoại tệ và góp phần giảm chi phí vốn cho ngân hàng.

Vietcombank cũng đang xem xét thêm một số cơ hội khác và sẽ cập nhật khi các quyết định được hoàn tất.

Theo ban lãnh đạo, các dự án hạ tầng lớn không chỉ tạo cơ hội tăng trưởng tín dụng mà còn giúp ngân hàng mở rộng nguồn thu ngoài lãi thông qua quản lý dòng tiền, thanh toán, bảo lãnh, tài trợ chuỗi cung ứng và dịch vụ ngoại hối.

Dù vậy, Vietcombank vẫn giữ nguyên nguyên tắc thẩm định tín dụng, ưu tiên các dự án có dòng tiền rõ ràng, năng lực trả nợ tốt và phù hợp với khẩu vị rủi ro.