Nhiều cựu lãnh đạo VICEM phải bồi thường 300 tỷ trong vụ tháp nghìn tỷ bỏ hoang

Chiều 3/2, sau 8 ngày xét xử và nghị án, TAND Hà Nội tuyên phạt ông Nguyễn Ngọc Anh, 73 tuổi, mức án 11 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí và 4 năm tù tội Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng. Tổng hợp hình phạt, bị cáo phải chấp hành 15 năm tù.

Cùng hai tội này, ông Hoàng Ngọc Hiếu (cựu Trưởng phòng Thẩm định dự án VICEM) bị tuyên 11 năm tù; Dư Ngọc Long (cựu Giám đốc Ban quản lý dự án VICEM) 12 năm 6 tháng tù.

Cựu Chủ tịch HĐTV VICEM Lê Văn Chung, người cao tuổi nhất vụ án, 74 tuổi, bị tuyên 13 năm tù về tội Vi phạm quy định về quản lý, sử dụng tài sản Nhà nước gây thất thoát, lãng phí.

Các bị cáo còn lại bị tuyên 30 tháng án treo đến 9 năm tù về một trong hai tội trên.

Theo HĐXX, các bị cáo là lãnh đạo chủ chốt của VICEM, xuất phát từ mong muốn có trụ sở mới khang trang, không có mục đích tư lợi, vụ lợi. Các bị cáo tin tưởng vào vốn tự có của doanh nghiệp và sự vực dậy của nền kinh tế nên thực hiện triển khai dự án. Tuy nhiên, quá trình triển khai các bị cáo cố ý làm sai lệch các chỉ tiêu tài chính, tính hiệu quả kinh tế; lập dự án đầu tư không đúng thực tế.

Các bị cáo cố ý làm sai lệch các chỉ tiêu tài chính, tính hiệu quả kinh tế của dự án để lập, phê duyệt tổng mức đầu tư lớn hơn mức đã được chứng nhận đầu tư; cố ý không thực hiện nghiêm Nghị quyết số 11/NQ-CP ngày 26/12/2011 của Chính phủ. “Việc lập dự án đầu tư không đúng thực tế dẫn đến thực hiện dở dang, không thể tiếp tục triển khai dự án do không có hiệu quả”, bản án nhận định.

HĐXX cho rằng, hành vi của các bị cáo xâm phạm đến tính đúng đắn của hoạt động quản lý, sử dụng vốn và tài sản tại các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp nhà nước; gây thiệt hại về kinh tế, suy giảm uy tín của cơ quan nhà nước, gây bức xúc trong dư luận xã hội.

Các cựu lãnh đạo VICEM và đồng phạm đã gây thất thoát và lãng phí một số tiền đặc biệt lớn, hơn 381 tỷ đồng. Vì vậy cần phải xử lý nghiêm minh, đảm bảo giáo dục, răn đe và phòng ngừa chung.

HĐXX cũng kiến nghị một số nội dung, trong đó có đề cập việc tiếp tục điều tra một số gói thầu liên quan đến dự án VICEM, nếu có sai phạm thì sẽ xử lý.

Liên đới bồi thường hơn 300 tỷ đồng cho VICEM

Ngoài án tù, các cựu lãnh đạo VICEM cũng bị buộc phải liên đới bồi thường thiệt hại 300 tỷ đồng cho doanh nghiệp. Trong đó, cựu chủ tịch Chung phải nộp 72 tỷ đồng, cựu tổng giám đốc Ngọc Anh phải nộp 61 tỷ đồng, ông Long 50 tỷ đồng, ông Bửu 50 tỷ, ông Loan và ông Trọng mỗi người 22,4 tỷ đồng…

Bà Nguyễn Bích Thủy, cựu Thành viên Hội đồng thành viên VICEM (đã chết), được đình chỉ vụ án. Tuy nhiên, người thừa kế của bà này, là con trai, phải khắc phục 16 tỷ đồng.

Tòa ghi nhận các bị cáo đã nộp mỗi người 100 triệu đến 1,8 tỷ đồng để khắc phục hậu quả. Các tài sản nhà, đất, cổ phiếu, sổ tiết kiệm của họ vẫn bị phong tỏa, kê biên để đảm bảo thi hành án.

Bản án xác định, VICEM là doanh nghiệp Nhà nước, sản xuất kinh doanh phải tuân thủ quy định nhằm bảo toàn vốn nhà nước. Trong quá trình đầu tư xây dựng tòa tháp 27 tầng này, dàn lãnh đạo đã cố ý làm sai lệch các chỉ tiêu tài chính, tính hiệu quả kinh tế dẫn đến dự án thực hiện dở dang, không thể tiếp tục triển khai.

Hội đồng thành viên VICEM căn cứ số liệu được lập khống để phê duyệt đầu tư dự án 2 lần với tổng mức đầu tư lần lượt là 1.951 tỷ đồng và 2.743 tỷ đồng. Tổng mức nêu trong giấy chứng nhận đầu tư nhưng đơn vị lại không thực hiện điều chỉnh theo quy định.

Sau 5 năm, tháng 8/2015 dự án hoàn thành xây dựng phần thô sau đó dừng thi công. Tổng chi phí đã bỏ vào dự án là 1.245 tỷ đồng, nay vẫn bỏ hoang. Việc này bị cáo buộc gây thất thoát, lãng phí tổng số tiền hơn 381,6 tỷ đồng.

Ngoài ra, trong quá trình thực hiện một gói thầu, ông Ngọc Anh câu kết ông Long (Trưởng ban quản lý dự án) và Tổng Giám đốc công ty ECON Đỗ Đình Thu để cùng hưởng lợi cá nhân. Các bên thống nhất trích lại 5% tiền thanh toán của gói thầu cho VICEM để được thi công.

ECON được gian lận để trúng thầu dự án của VICEM và được VICEM thanh toán hơn 144 tỷ đồng. Trong quá trình thực hiện gói thầu và làm thủ tục thanh quyết toán, ECON đã lập khống hợp đồng, dẫn tới hậu quả thiệt hại của gói thầu là hơn 15,6 tỷ đồng.

Sau khi trúng thầu, ông Thu đưa cho ông Long 3,25 tỷ đồng để chia cho dàn lãnh đạo VICEM hưởng lợi.

Song ông Long cho rằng “không bất ngờ” khi thi thoảng nhận quà Tết 100-200 triệu đồng, vì số tiền này “không phải lớn” so với thu nhập bình quân khi đó là 80-100 triệu đồng/tháng của cán bộ VICEM.

Ông cũng biết ngay từ đầu dự án không hiệu quả, nhưng xây tòa tháp 27 tầng là ước mơ của nhiều thế hệ nhân viên nên ông vẫn cố.