Đánh giá kỹ hiệu quả phương án đầu tư công cho dự án Vành đai 5

Ngày 1/7, Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh, Chủ tịch Hội đồng thẩm định Nhà nước đã chủ trì cuộc họp thẩm định Báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án Vành đai 5 – Vùng Thủ đô Hà Nội. Cuộc họp có sự tham dự của đại diện các bộ, ngành và 7 địa phương có dự án đi qua.

Báo cáo tại cuộc họp, đại diện đơn vị tư vấn cho biết, tuyến Vành đai 5 được nghiên cứu đầu tư với tổng chiều dài khoảng 321 km, đi qua 7 địa phương gồm Hà Nội, Ninh Bình, Hưng Yên, Hải Phòng, Bắc Ninh, Thái Nguyên và Phú Thọ. Tuyến đường có điểm đầu và điểm cuối giao cắt tại xã Yên Bài (TP Hà Nội), tạo thành một vòng tròn khép kín. Chiều dài này không bao gồm các đoạn đi trùng với cao tốc Hà Nội – Thái Nguyên, cao tốc Hà Nội – Lào Cai và đoạn tuyến qua Thái Nguyên hiện hữu.

Tuyến chính Vành đai 5 được đề xuất quy mô 6 làn xe, riêng đoạn qua Thái Nguyên 4 làn xe. Đường song hành dọc tuyến được đầu tư đồng bộ tối thiểu cấp III. Tại Phú Thọ và Thái Nguyên có địa hình đồi núi, đường song hành chỉ xây dựng tại các đoạn kết nối đô thị, công nghiệp, các đoạn còn lại làm đường gom rộng tối thiểu 5 m.

Dự án dự kiến sử dụng khoảng 2.925 ha đất với sơ bộ tổng mức đầu tư khoảng 235.741 tỷ đồng. Để bảo đảm tính khả thi, đơn vị tư vấn đề xuất sử dụng vốn đầu tư công cho hạng mục giải phóng mặt bằng, đường song hành, dải cây xanh và vỉa hè.

Đối với phần tuyến chính cao tốc, Bộ Xây dựng đang xem xét hai phương án là đối tác công tư (PPP) và đầu tư công có thu phí. Dự án được đề xuất chia thành 15 dự án thành phần, dự kiến khởi công năm 2027 và cơ bản hoàn thành vào năm 2030.

Thông tin thêm, ông Lưu Quang Thìn, Phó Vụ trưởng Vụ Kế hoạch – Tài chính (Bộ Xây dựng) cho biết, theo báo cáo thẩm định gửi Hội đồng thẩm định Nhà nước, Tổ chuyên gia thẩm định liên ngành đề nghị phải xác định rõ vai trò của tuyến Vành đai 5 là hành lang giao thông kết hợp hành lang công nghiệp – thương mại – logistics – dịch vụ của Vùng Thủ đô nhằm bảo đảm khai thác hiệu quả sau đầu tư.

Tổ thẩm định cũng yêu cầu bổ sung, làm rõ tác động của dự án đối với phát triển thị trường trong nước, hạ tầng thương mại, logistics và mạng lưới phân phối hàng hóa; nghiên cứu, bổ sung điều kiện thực hiện dự án đầu tư như vốn, tiến độ thực hiện, công tác giải phóng mặt bằng, hỗ trợ tái định cư, lưu ý rà soát khả năng cung cấp nguồn vật liệu xây dựng bảo đảm dự án không bị thiếu hụt nguồn cung khi triển khai; đánh giá sự phù hợp của dự án với chiến lược, kế hoạch phát triển kinh tế -xã hội và quy hoạch có liên quan…

Phát triển không gian, tạo thuận lợi cho các địa phương thu hút đầu tư

Cũng tại cuộc họp, đại diện 7 địa phương có dự án đi qua cơ bản thống nhất với phương án đầu tư. Đại diện Sở Xây dựng Hà Nội đề xuất được chủ động đầu tư nút giao Láng – Hòa Lạc và yêu cầu làm rõ thiết kế 7 nút giao còn lại nhằm phục vụ công tác quy hoạch và giải phóng mặt bằng.

Đại diện Sở Xây dựng Hải Phòng kiến nghị mở rộng mặt cắt ngang dự án qua các khu đô thị, công nghiệp, đồng thời nghiên cứu cơ chế đặc thù cho công tác bồi thường. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Thọ Quách Tất Liêm đề xuất áp dụng các cơ chế đặc thù về khai thác vật liệu, bãi đổ thải và chỉ định thầu nhằm đẩy nhanh tiến độ dự án.

Phát biểu kết luận phiên họp, Bộ trưởng Trần Hồng Minh thống nhất cao với đề xuất hướng tuyến nhằm phát triển không gian và tạo thuận lợi thu hút đầu tư cho các địa phương. Bộ trưởng yêu cầu đơn vị tư vấn tiếp tục làm rõ thiết kế các nút giao liên thông và trực thông, tránh phát sinh thay đổi tổng mức đầu tư ở các giai đoạn sau.

Các đơn vị liên quan cần khẩn trương hoàn thiện hồ sơ mốc giới để bàn giao cho địa phương thực hiện giải phóng mặt bằng ngay sau khi chủ trương đầu tư được thông qua. Riêng đoạn qua Ninh Bình có tính chất đô thị và công nghiệp, Bộ trưởng chỉ đạo nghiên cứu phương án làm cầu cạn để hạn chế vướng mắc trong khâu đền bù, giải tỏa.

Về hình thức đầu tư, Bộ trưởng Trần Hồng Minh ủng hộ phương án đầu tư công, song yêu cầu đơn vị tư vấn phải đánh giá cụ thể hiệu quả kinh tế – xã hội của phương án này. Các cơ quan chức năng cần phối hợp với địa phương rà soát kỹ nguồn vật liệu, bãi đổ thải, tính toán cự ly vận chuyển hợp lý để tối ưu chi phí.

Bộ trưởng cũng chỉ đạo làm rõ việc ứng dụng công nghệ mới, thuyết minh chi tiết suất đầu tư và tổng mức đầu tư của các dự án thành phần, bảo đảm cơ sở khách quan, chặt chẽ để trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.