Mỹ từ chối đề xuất Nga tiếp nhận uranium làm giàu của Iran

Trong cuộc phỏng vấn với India Today ngày 15/4, Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov cho biết Tổng thống Nga Vladimir Putin “từ khá lâu trước đây” đã từng đưa ra đề xuất sẵn sàng tiếp nhận lượng uranium làm giàu của Iran như một cách để giảm thiểu rủi ro hạt nhân.

“Đây có thể đã là một giải pháp rất tốt, nhưng đáng tiếc phía Mỹ đã bác bỏ đề xuất này và hiện nó không còn nằm trên bàn đàm phán,” ông Peskov cho biết. Tuy nhiên, ông khẳng định Tổng thống Putin vẫn “sẵn sàng quay lại sáng kiến này” nếu các bên liên quan có nhu cầu.

Khi được hỏi về nguyên nhân Mỹ bác bỏ đề xuất này, ông Peskov nói rằng Washington “có những yêu cầu và lợi ích riêng của họ”. “Vấn đề là làm thế nào để dung hòa các yêu cầu và lợi ích của tất cả các bên liên quan nhằm đạt được một thỏa thuận – hay một thương vụ – như cách Washington thường nói,” ông giải thích.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov. Ảnh: TASS

Đại diện Điện Kremlin cũng lập luận rằng Iran là một trong những quốc gia chịu sự thanh sát chặt chẽ nhất của Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA). Và IAEA chưa từng xác nhận bất kỳ nỗ lực nào của Iran nhằm phát triển vũ khí hạt nhân.

Khi được hỏi liệu Nga có cho phép IAEA giám sát toàn diện hay không, ông Peskov trả lời: “Chúng tôi hoàn toàn hợp tác”.

Cũng trong ngày 15/4, Ngoại trưởng Nga Sergey Lavrov khẳng định IAEA chưa từng kết luận rằng hoạt động làm giàu uranium của Iran nhằm mục đích quân sự.

“Nga sẵn sàng đóng vai trò trong việc giải quyết vấn đề uranium làm giàu. Vai trò này có thể dưới nhiều hình thức, bao gồm chuyển đổi uranium làm giàu cao thành nhiên liệu cấp độ sử dụng, cũng như chuyển một phần sang Nga để lưu trữ. Bất kỳ phương án nào cũng phải được Iran chấp nhận, không được vi phạm quyền bất khả xâm phạm của nước này, cũng như của bất kỳ quốc gia nào khác, trong việc làm giàu uranium vì mục đích hòa bình,” ông Lavrov nói.

Theo RT, những phát biểu của giới chức Nga được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện thông tin về các cuộc tiếp xúc gián tiếp nhằm chuẩn bị cho vòng đàm phán thứ hai giữa Mỹ và Iran, sau khi cuộc gặp tuần trước tại Islamabad, Pakistan kết thúc nhưng không đạt được bước đột phá.

Vấn đề chương trình hạt nhân của Tehran từ lâu là điểm nghẽn trong các cuộc đàm phán với Washington. Tổng thống Mỹ Donald Trump đã yêu cầu Iran phải tháo dỡ hoàn toàn cơ sở hạ tầng hạt nhân và bàn giao toàn bộ kho uranium làm giàu, song Tehran đã bác bỏ điều này. Tuy nhiên, các quan chức Iran đã nhiều lần khẳng định nước này không theo đuổi vũ khí hạt nhân, song nhấn mạnh việc làm giàu uranium là quyền chủ quyền và phục vụ mục đích dân sự.

Trong phát biểu tại cuộc họp ngày 15/4, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Esmaeil Baghaei cho biết các bên đàm phán đang thảo luận nhiều phương án nhằm giải quyết vấn đề liên quan đến chương trình hạt nhân của Iran, song nước này hiện chưa sẵn sàng xem xét đề xuất chuyển giao lượng uranium làm giàu sang Nga, theo TASS. Ông Baghaei nhấn mạnh Iran “cần xem xét hướng đi hiện tại sẽ dẫn tới đâu và phương án nào cuối cùng có thể được thông qua”.

Theo các nguồn tin, Mỹ được cho là đã đề xuất áp đặt lệnh hoãn làm giàu uranium trong 20 năm đối với Iran và yêu cầu loại bỏ kho dự trữ hiện có của nước này. Tuy nhiên, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng lệnh cấm 20 năm vẫn chưa đủ dài, trong khi phía Iran được cho là đề xuất phương án hoãn 5 năm và bác bỏ yêu cầu của Mỹ về việc tịch thu khoảng 440 kg uranium làm giàu của nước này.